Nowoczesna geometria rowerów górskich: klucz do optymalnej jazdy
Geometria roweru to skomplikowana kwestia. Trudno przewidzieć, jak rower będzie się zachowywał, opierając się wyłącznie na tych liczbach (nie wspominając o tym, że nie mówią one nic o działaniu samego zawieszenia). Jednak często słyszymy, jak ludzie to robią – i przyznajemy, my też tak postępujemy. Problemy pojawiają się, gdy rowerzyści skupiają się tylko na kilku z tych parametrów, zamiast na tym, jak wszystkie ze sobą współdziałają.
Nie ma tu jednoznacznych odpowiedzi. Mamy swoje opinie na ten temat i chcemy się nimi podzielić. Ostatecznie chodzi o preferencje, a naszym celem jest dostarczenie podstaw do bardziej świadomej dyskusji o geometrii rowerów. Przedstawimy podstawowe informacje, które dla niektórych mogą wydawać się zbyt elementarne. Jednak często spotykamy doświadczonych rowerzystów, którzy nie w pełni rozważyli niektóre z tych kwestii. Nawet w podstawach możesz natknąć się na kilka nowych pomysłów.
Mamy nadzieję, że skłoni Cię to do głębszego zastanowienia się nad wszystkimi szczegółami geometrii Twojego roweru – my poświęcamy temu wiele uwagi.
Efektywna długośc górnej rury
Efektywna długość górnej rury (ETT) to tradycyjna metoda pomiaru długości roweru. Jest to kluczowy parametr, który wpływa na komfort i wydajność jazdy. Oto, co powinieneś wiedzieć o ETT:
• Definicja: ETT to pozioma linia, równoległa do podłoża, mierzona od środka rury sterowej do punktu przecięcia z rurą podsiodłową lub sztycą.
• Znaczenie: Wartość ta pozwala określić, jak długi będzie rower podczas jazdy w pozycji siedzącej.
• Wpływ na jazdę: Dłuższy ETT zapewnia bardziej rozciągniętą pozycję, co może zwiększyć aerodynamikę, ale może też zmniejszyć komfort.
• Porównywanie rowerów: ETT jest przydatny przy porównywaniu różnych modeli rowerów, szczególnie tych o podobnej geometrii.
• Ograniczenia: ETT nie uwzględnia wszystkich aspektów geometrii roweru, takich jak kąt rury podsiodłowej czy długość mostka.
Reach vs ETT
Zasięg (reach) to nowsza metoda pomiaru długości roweru. Wykorzystuje tę samą poziomą linię co efektywna długość górnej rury, ale zamiast mierzyć od rury sterowej do sztycy, mierzy od rury sterowej do pionowej linii przebiegającej prostopadle przez środek mufy suportu do podłoża. Ten pomiar określa, jak długi będzie rower podczas jazdy na stojąco.
Zasięg mierzy więc przestrzeń kokpitu podczas jazdy na stojąco, a efektywna długość górnej rury mierzy kokpit tylko podczas siedzenia, przy określonej wysokości siodełka. Obie wartości są istotne i warto rozważać je łącznie, ale obecnie kładziemy duży nacisk na zasięg. Podczas agresywnej jazdy jesteśmy poza siodełkiem, więc ta wartość ma większy wpływ na charakterystykę prowadzenia, która definiuje współczesnego rowerzystę trail lub all mountain.
Jednym z najczęstszych problemów jest nadmierne skupianie się na efektywnej długości górnej rury. Ogólnie rzecz biorąc, przednie części rowerów stają się obecnie dłuższe. Można to osiągnąć poprzez dłuższą efektywną długość górnej rury, dłuższy zasięg lub kombinację obu. Rowerzyści, którzy patrzą tylko na efektywną długość górnej rury, nie biorąc pod uwagę zasięgu, mogą dosłownie sprzedawać się tanio. Dzieje się tak, ponieważ kąt siodełka ma ogromny wpływ na efektywną długość górnej rury, ale nie ma żadnego wpływu na zasięg.
Warto zauważyć, że zmiana kąta siodełka na bardziej położony wpływa znacząco na efektywną długość górnej rury, ale nie zmienia zasięgu.
Efektywna długość górnej rury (ETT) i zasięg (Reach) to dwa kluczowe wymiary w geometrii roweru, które mają istotny wpływ na jego właściwości jezdne. Oto najważniejsze informacje:
1. ETT może być dłuższe, podczas gdy Reach pozostaje taki sam.
2. Dwa rowery o identycznym ETT mogą mieć różny Reach ze względu na różne kąty siodełka.
3. Rower z dłuższym ETT, ale krótszym Reach może być wygodny w pozycji siedzącej, ale zbyt ciasny w pozycji stojącej.
4. Bardziej położony kąt siodełka wpływa na:
– Przesunięcie ciężaru rowerzysty do tyłu
– Utrudnione utrzymanie przedniego koła na ziemi podczas podjazdów
– Mniej efektywne przenoszenie mocy na korby
5. Efekt ten jest bardziej widoczny u wyższych rowerzystów.
6. Zwiększenie Reach zamiast ETT zapewnia lepszą pozycję zarówno w pozycji siedzącej, jak i stojącej.
7. ETT może dawać różne odczucia u różnych rowerzystów, nawet na tej samej ramie, ze względu na wysokość siodełka.
8. Reach jest bardziej stałym wymiarem, niezależnym od wysokości siodełka.
9. Dłuższy Reach oznacza również większą odległość między suportem a przednią osią.
Efektywna długość górnej rury a zasięg (Reach)
Długość górnej rury i zasięg (Reach) to kluczowe wymiary w geometrii roweru górskiego, które mają znaczący wpływ na jego właściwości jezdne.
1. Zwiększenie zasięgu:
– Wydłużenie zasięgu powoduje wzrost rozstawu osi.
– Można skompensować to skróceniem tylnego trójkąta, zachowując tę samą długość całkowitą roweru.
– Rezultat: więcej roweru z przodu, mniej z tyłu, przy zachowaniu stabilności.
2. Korzyści z dłuższego zasięgu:
– Łatwiejsze manewrowanie tylną częścią roweru w zakrętach.
– Łatwiejsze unoszenie przedniego koła.
– Możliwość zastosowania krótszego mostka przy zachowaniu odpowiedniej przestrzeni w kokpicie.
3. Krótki mostek:
– Zapewnia większą stabilność, szczególnie podczas szybkich zjazdów i na technicznych odcinkach.
– Zmniejsza ryzyko wybicia przedniego koła z toru jazdy podczas pokonywania przeszkód.
– Zalecana długość mostka dla większości kolarzy górskich (poza XC) to maksymalnie 60 mm, optymalnie 50-55 mm.
4. Wpływ na geometrię:
– Skrócenie tylnego trójkąta bez zwiększenia zasięgu może zmniejszyć stabilność przy wysokich prędkościach.
– Połączenie krótkiego tylnego trójkąta z luźnym kątem siodełka przesuwa ciężar rowerzysty nad tylną oś.
5. Częste błędy:
– Stosowanie zbyt długiego mostka (powyżej 60 mm) na rowerach górskich.
– Pozostawianie fabrycznego, długiego mostka (np. 90 mm) bez dostosowania go do własnych potrzeb.
Zrozumienie tych zależności pozwala na lepsze dopasowanie geometrii roweru do stylu jazdy i preferencji rowerzysty, co przekłada się na poprawę komfortu i efektywności jazdy.


